Pierwszy Polski żaglowiec szkolny

0
93
STS
Pierwszy Polski żaglowiec szkolny. STS "Lwów"

Pierwszy Polski żaglowiec szkolny-narodziny

STS Lwów (Sail Training Ship), był to pierwszy polski żaglowiec szkolny. Ten trzymasztowy bark pływający pod polską banderą, po dziś dzień nazywany jest „kolebką nawigatorów”. Historia żaglowca rozpoczęła się wodowaniem w 1868 roku w angielskim porcie Birkenhead. „Chinsura” bo tak nazywała się fregata, była jednostką towarowo-pasażerską pływającą do Australii oraz Indii. W 1893 roku został sprzedany włoskiemu armatorowi, w związku z tym zmieniono jego nazwę na „Lucco”. W trakcie rejsu, w 1898 roku „Lucco” został poważnie uszkodzony przez huragan i w takim stanie w 1915 roku odkupił go holenderski armator. Ponieważ w huraganie żaglowiec stracił część omasztowania nowy właściciel zmienił takielunek na bark i nadał statkowi nazwę „Nest”. W lipcu 1920 zakupiony przez polski Departament Spraw Morskich dla powstającej Szkoły Morskiej. Na wyremontowanym i przebudowanym w holenderskiej stoczni żaglowcu szkolno-towarowym, 4.09.1921 podniesiono banderę, nadając mu imię „Lwów”. Początkowo stanowił własność Polskiej Marynarki Wojennej, dopiero 31.12.1922 przekazano go władzom cywilnym.

Pierwszy Polski żaglowiec szkolny-szkoła

Szkoła Morska w Tczewie.

W marcu 1920 roku por. mar. inż. Antoni Garnuszewski z Sekcji Ekonomicznej Departamentu dla Spraw Morskich otrzymał polecenie zorganizowania Szkoły Morskiej. Umieszczenie jej w Gdańsku było niemożliwe ze względu na ustrój Wolnego Miasta Gdańsk. Jedynym wówczas polskim miastem z miniaturowym portem morskim był Puck, w którym brakowało odpowiedniego budynku. Najbliżej morza, poprzez Wisłę, był Tczew z przychylnymi władzami oraz odpowiedni budynek dawnej szkoły żeńskiej. W czerwca tego roku Por. mar. Antoni Garnuszewski został mianowany dyrektorem powstającej Szkoły Morskiej. Wtedy też Minister spraw wojskowych gen. Józef Leśniewski podpisał rozkaz o utworzeniu Szkoły Morskiej w Tczewie. Chwilę po zdaniu egzaminów wstępnych kandydaci na „wilków morskich” wzięli udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Gdy skończyła się wojna, kandydaci grupami przyjeżdżali do Tczewa. Po dodatkowej rekrutacji przyjęto do szkoły 82 uczniów: 49 na Wydział Nawigacyjny i 33 na Mechaniczny. W październiku 1920 roku rozpoczęły się pierwsze zajęcia.

Pierwszy Polski żaglowiec szkolny-rejsy

W dniu 23 maja 1923 r. Lwów wypłynął z gdańskiego Nowego Portu w pierwszy oceaniczny rejs szkoleniowy do portu Santos w Brazylii. 21 lipca przekroczył zwrotnik Raka, a 13 sierpnia 1923 r. również jako pierwszy polski statek przekroczył równik. We wrześniu tego roku dopłynął do Rio de Janeiro. Odwiedził jeszcze porty Santos i Paranagua, w drogę powrotną ruszył 15 października.11 stycznia 1924 roku dotarł do Cherbourga, gdzie pozostał na zimę. Część załogi i uczniowie wrócili do Polski. Komendantem żaglowca był Tadeusz Ziółkowski, oficerem nawigacyjnym Mamert Stankiewicz, starszym oficerem Konstanty Maciejewicz, radiotelegrafistą Alojzy Kwiatkowski, żaglomistrzem Jan “Waju” Leszczyński – legendarne postacie. Żaglowiec pływał do 1929 roku. Od 13 lipca 1930 roku. funkcję żaglowca szkolnego przejął “Dar Pomorza” (Szkoła Morska przeniosła się w tym czasie z Tczewa do Gdyni). W trakcie służby pod polską banderą “Lwów” przebył łącznie w podróżach szkolnych 65 000 Mm. Po zakończeniu służby Marynarka Wojenna wykorzystywała „Lwów” jako hulk zacumowany na Oksywiu – najpierw jako pływające koszary dla załóg okrętów podwodnych, potem magazyn, wreszcie krypa węglowa. Na koniec “Lwów” został w 1938 r. przekazany na złom, a rozebrany prawdopodobnie już w czasie okupacji.

Materiał video: Historia Szkoły Morskiej

Może cię również zainteresować: Niepełnosprawni na żaglowcach