Świadomy konsument w 2026 roku to taki, który nie boi się pytać. Firmy spożywcze wydają miliony na marketing, ale często milczą, gdy pojawiają się konkretne pytania o pochodzenie surowców. Przygotowałem dla Ciebie zestaw pytań sformułowanych w taki sposób, aby producent nie mógł odpowiedzieć wymijająco. Oto Twój „Zestaw Kontrolny”, który pomoże Ci poczuć się bezpieczniej przy sklepowym regale, pamiętaj że opisy bywają pokrętne.
1. Pytania o pochodzenie (Gdzie to urosło?)
Zamiast pytać: „Czy to jest z Polski?”, zapytaj o konkretną lokalizację. To zmusza producenta do sprawdzenia dokumentów przewozowych.
- Pytanie: „Z jakiego kraju pochodzi główny surowiec (np. rzepak, mąka, maliny) wykorzystany w partii produktu o numerze [wpisz numer z opakowania]?” to reguluje ustawa o oznaczaniu kraju pochodzenia
- Pytanie uzupełniające: „Czy surowiec ten został wyprodukowany w ramach rolnictwa kontraktowanego bezpośrednio przez Państwa firmę, czy zakupiony u zewnętrznych pośredników handlowych?”
2. Pytania o bezpieczeństwo (Czy to było badane?)
To są pytania, których producenci nie lubią najbardziej, bo dotyczą ich odpowiedzialności prawnej.
- Pytanie: „Czy każda partia surowca wjeżdżająca do Państwa zakładu jest badana pod kątem obecności pozostałości pestycydów zakazanych w UE oraz poziomu mikotoksyn (pleśni)?” MERCOSUR napawa obawą o ukrywanie informacji i bezpieczeństwo
- Pytanie: „Czy mogą Państwo udostępnić skan ostatniego certyfikatu jakościowego dla tej linii produktowej, potwierdzającego brak zanieczyszczeń metalami ciężkimi?”
3. Pytania o „zboże techniczne” i standardy
Jeśli kupujesz pieczywo lub makaron, warto uderzyć w czuły punkt związany z głośnymi aferami.
- Pytanie: „Jakie mechanizmy weryfikacji dostawców stosują Państwo, aby wykluczyć użycie tzw. zboża o przeznaczeniu technicznym w produkcji artykułów spożywczych?”
- Pytanie: „Czy Państwa dostawcy z krajów spoza UE są zobowiązani do przestrzegania tych samych standardów fitosanitarnych, które obowiązują polskich rolników w ramach Zielonego Ładu?”
Jak i gdzie wysłać te pytania, żeby dostać odpowiedź?
W 2026 roku najskuteczniejszą metodą nie jest e-mail (który może „zginąć”), lecz publiczne zapytanie.
- Profil na Facebooku/Instagramie: Zadaj pytanie w komentarzu pod najnowszym postem producenta. Firmy bardzo dbają o wizerunek i starają się szybko gasić takie „pożary” merytorycznymi odpowiedziami.
- Formularz kontaktowy: Jeśli wolisz drogę prywatną, zaznacz w wiadomości: „Jako stały klient, uzależniam swój dalszy wybór Państwa marki od transparentności w kwestii bezpieczeństwa surowców”.
- Zdjęcie numeru partii: Zawsze dołączaj zdjęcie tyłu opakowania. To pokazuje producentowi, że nie jesteś botem, ale realnym klientem, który trzyma ich produkt w ręku.
Tabela: Co powinna zawierać „dobra” odpowiedź producenta?
| Cecha odpowiedzi | Co oznacza dla Ciebie? | Ocena bezpieczeństwa |
| Konkretny kraj | Wiesz dokładnie, jakie normy tam obowiązują (np. Polska vs. Ukraina). | ✅ Wysoka |
| Deklaracja badań | Producent bierze na siebie odpowiedzialność za czystość surowca. | ✅ Wysoka |
| „Mieszanka z UE i spoza UE” | Producent sam nie wie (lub nie chce powiedzieć), co dokładnie jest w środku. | ⚠️ Średnia |
| Brak odpowiedzi / „Tajemnica handlowa” | Firma prawdopodobnie kupuje najtańszy surowiec bez weryfikacji. | ❌ Niska |
Mała rada: Jeśli producent odpowie Ci: „Nasze produkty spełniają wszystkie obowiązujące normy”, odpisz: „Dziękuję, ale te same normy spełniało zboże techniczne przed wykryciem afery. Proszę o informację o kraju pochodzenia surowca”. To zazwyczaj kończy unikanie odpowiedzi.
tu masz gotowe szablony z zapytaniem, wystarczy że wyślesz email do producenta albo do sieci handlowej, jeśli będą unikali odpowiedzi skontaktuj się z nami redakcja@radiobp.org zadamy pytanie w trybie prawa prasowego
Oto gotowe szablony, które możesz skopiować i wysłać do producentów. Są sformułowane tak, abyś Ty jako klient występował z pozycji osoby świadomej swoich praw, co zazwyczaj budzi u firm większy respekt.
Szablon 1: Produkty zbożowe (Mąka, makaron, pieczywo)
Użyj tego, gdy chcesz mieć pewność, że w produkcie nie ma tzw. zboża technicznego.
Temat: Zapytanie o pochodzenie surowca – partia [WPISZ NUMER Z OPAKOWANIA]
Treść: Dzień dobry, jako stały konsument Państwa produktów, zwracam się z prośbą o informację dotyczącą partii towaru o numerze [WPISZ NUMER]. Zauważyłem na opakowaniu ogólny opis pochodzenia. Proszę o doprecyzowanie:
- Z jakiego konkretnie kraju pochodzi zboże użyte do produkcji tej konkretnej partii?
- Czy surowiec ten posiada certyfikat potwierdzający, że od początku był przeznaczony do celów spożywczych (konsumpcyjnych)?
- Czy partia ta została przebadana pod kątem zawartości mikotoksyn (pleśni) oraz pozostałości pestycydów zakazanych w UE?
Odpowiedź na te pytania pozwoli mi na kontynuowanie zakupów Państwa marki z poczuciem bezpieczeństwa. Z góry dziękuję.
Szablon 2: Miody (Często mieszane)
Użyj tego, gdy na słoiku widzisz napis „Mieszanka miodów z UE i spoza UE”.
Temat: Pytanie o skład i pochodzenie miodu – partia [NUMER]
Treść: Szanowni Państwo, na etykiecie Państwa miodu widnieje informacja o „mieszance miodów spoza UE”. W trosce o zdrowie swojej rodziny proszę o informację:
- Jaki procentowy udział w tej mieszance ma miód pochodzący z Ukrainy lub Chin?
- Czy każda beczka miodu wchodząca do mieszalni jest badana pod kątem obecności antybiotyków oraz zafałszowań syropem cukrowym?
- Czy mogą Państwo zagwarantować, że miód nie był przegrzewany w procesie konfekcjonowania?
Czekam na merytoryczną odpowiedź, która potwierdzi wysoką jakość Państwa produktu.
Szablon 3: Mrożone owoce i warzywa
Użyj tego, jeśli obawiasz się pleśni lub zanieczyszczeń mechanicznych.
Temat: Kontrola jakości surowca mrożonego – partia [NUMER]
Treść: Dzień dobry, piszę do Państwa w sprawie mrożonek o numerze partii [NUMER]. Ze względu na doniesienia o problemach z jakością mrożonych owoców jagodowych w ostatnim sezonie, proszę o potwierdzenie:
- Jaki jest kraj pochodzenia owoców w tym konkretnym opakowaniu?
- Czy proces mrożenia nastąpił bezpośrednio po zbiorach w kraju uprawy, czy surowiec był transportowany luzem przed przetworzeniem?
- Jakie normy czystości mikrobiologicznej (obecność pleśni i drożdży) spełnia ta partia?
Państwa transparentność w tym zakresie jest dla mnie kluczowym argumentem zakupowym.
Jak czytać odpowiedzi? (Twój „Sygnalizator Bezpieczeństwa”)
Kiedy otrzymasz odpowiedź, porównaj ją z poniższą listą. Dzięki temu od razu ocenisz, czy firma gra z Tobą w otwarte karty.
- 🟢 Zielone światło: Odpowiedź przychodzi w ciągu 2-3 dni, zawiera konkretny kraj (np. „Polska” lub „Słowacja”) i deklarację o posiadaniu badań laboratoryjnych dla danej partii. Możesz kupować spokojnie.
- 🟡 Żółte światło: Odpowiedź jest ogólna, np. „Wszystkie nasze produkty spełniają normy UE”. Producent nie podaje kraju, zasłaniając się „zmiennymi dostawami”. To znak, że firma szuka najtańszych surowców tam, gdzie aktualnie jest promocja.
- 🔴 Czerwone światło: Brak odpowiedzi przez 7 dni lub agresywna reakcja („To tajemnica handlowa”). Unikaj tego produktu. W 2026 roku bezpieczeństwo żywności nie może być tajemnicą przed tym, kto ją zjada.
Pamiętaj: Warto wysyłać te pytania zwłaszcza do marek własnych dużych marketów (tych najtańszych). To tam najczęściej trafiają surowce z masowego importu.
tajemnice etykiet spożywczych
