Junak – polski sen o motocyklu wspaniałym

0
627
Junak

SFM Junak – kultowy motocykl.

Junak, ta nazwa przewijała się najczęściej, gdy pytałem swoich znajomych o to, jaki polski motocykl jest im znany. Owszem, niektórzy, lepiej zorientowani w sprawie, wymienili również Sokoła, czy WSK. Jednak zdecydowana większość hasło „polski motor” kojarzyła automatycznie z Junakiem. Osobiście, również uważam, że jest to konstrukcja, która powinna być stawiana na pierwszym miejscu. Nowoczesna, wystarczająco mocna, zaprojektowana z dbałością o najmniejsze detale i uwielbiana przez całą rzeszę kierowców. Niestety, nawet mimo tego nie przetrwała próby czasu i do dziś do końca nie wiadomo dlaczego. Cofnijmy się więc o ponad sześćdziesiąt lat i jeszcze raz prześledźmy historię Junaka.

 

Pomysł zaprojektowania i produkcji polskiego motocykla zrodził się w głowach powojennych decydentów, a wraz z nim kilka warunków, które musiał on spełniać. Po pierwsze miała to być maszyna niezwykle łatwa w adaptacji do najróżniejszych zadań od sportowych po militarne. Konstrukcja powinna umożliwiać wprowadzenie zmian i ulepszeń bez konieczności jej dogłębnej przebudowy. Na sam koniec stwierdzono, że projektując motocykl, należy mieć na uwadze, iż będzie on wykorzystywany na wiele sposobów, więc powinien być wszechstronny. Wszystkie wymienione warunki zrzucono na głowy inżynierów pracujących w Biurze Konstrukcyjnym Przemysłu Motoryzacyjnego i nakazano rozpocząć pracę.

Junak

Junak – początek przygody

 

Na całe szczęście polska inżynieria również wówczas stała na niezwykle wysokim poziomie, a reprezentowali ją konstruktorzy, którzy oprócz wiedzy i pomysłowości mieli prawdziwy talent. W 1951 roku na czele projektu stanął inżynier Jan Ignatowicz, za silnik odpowiadał inż. K. Wójcicki, a podwoziem zajął się inż. S. Poraziński. Inżynierowie Wójcicki i Poraziński wcześniej współtworzyli przedwojennego Sokoła, tak więc byli doświadczeni na polu konstrukcji dwukołowców i zaproponowali wiele ciekawych rozwiązań. Zresztą nad całym projektem Junaka unosił się duch nieaktywnego już wtedy, wybitnego inżyniera Tadeusza Rudawskiego, który stworzył silnik do wspomnianego już Sokoła. Wiele jego rozwiązań z powodzeniem zastosowano w Junaku.

 

Prototyp był gotowy w 1953 roku, lecz zaprezentowano go dopiero niemal rok później, bo w sierpniu 1954 przy okazji Wystawy Wynalazczości i Postępu, która odbyła się we Wrocławiu. Konstrukcja została przyjęta bardzo entuzjastycznie. Motocykl był nowoczesny, wyraźnie nawiązywał do stylu angielskiego, który wówczas nadawał ton całemu motocyklowemu światu. Od strony konstrukcyjnej był jednak dużo dalej niż maszyny z wysp i nie tylko. Ciekawym rozwiązaniem było umieszczenie skrzyni biegów w korpusie silnika, lecz już jako osobny moduł. Rozwiązanie to ewidentnie zaczerpnięto wprost z przedwojennego Sokoła, a jego pierwszym autorem był wspominany już Tadeusz Rudawski. Zadbano również o to, by każda naprawa, z wyjątkiem demontażu wału, mogła zostać wykonana z silnikiem pozostawionym w ramie.

Junak