Szermierka na wózkach inwalidzkich

0
78
Szermierka na wózkach inwalidzkich
Szermierka na wózkach inwalidzkich - Romain Noble z Francji (L) przeciwko Tian Jianquan z Chin (R)” w finale Szermierki Męskiej Wydarzenie podczas Mistrzostw Świata IWAS w Szermierce na Wózkach Inwalidzkich 2013 w Syma Hall w Budapeszcie.

Szermierka na wózkach inwalidzkich – Gotowi, naprzód – to komenda pada przed każdą walką, przed każdym natarciem. Pada na zawodach dla szermierzy sprawnych i tych z niepełnosprawnością. Szermierka bowiem, a o niej mowa, jest tą dyscypliną, która jako jedna z pierwszych rozgrywana była w formule integracyjnej. Co to znaczy? To znaczy, że zawody dla sprawnych i niepełnosprawnych szermierzy były organizowane w tym samym czasie. Po raz pierwszy wydarzyło się to na Mistrzostwach Świata w Turynie w 2006 r. i tak już zostało.

Szermierka na wózkach inwalidzkich – historia

Historia szermierki na wózkach zbiega się z początkiem historii ruchu paraolimpijskiego. Pierwsze zawody dla niepełnosprawnych weteranów zorganizował w 1948 r. sir Ludwig Guttmann w Stoke Mandeville. Co prawda były to zawody łucznicze, które okazały się ogromnym sukcesem. Ale to właśnie ten człowiek opracował zasady szermierki dla osób niepełnosprawnych. W latach 50. określono szczegółowe zasady walk i organizowano pierwsze turnieje. Gdy w 1960 r. odbyły się pierwsze igrzyska paraolimpijskie w historii, znalazła się w ich programie szermierka. Przez ostatnich blisko 60 lat szermierka nieustająco się rozwija, nad czym czuwał i czuwa Międzynarodowa Federacja Sportów Wózkowiczów i Amputantów.

Szermierka na wózkach inwalidzkich – historia polskiej szermierki

Dzieje polskiej szermierki na wózkach nie są tak bogate, ale dla rozwoju tej dyscypliny niezwykle cenne.

Prekursorem szermierki na wózkach w naszym kraju jest. Integracyjny Klub Sportowy na Warszawskiej Akademii Wychowania Fizycznego, założony przez małżeństwo Małgorzatę i Tadeusza Nowickich. Dzięki pracy i ogromnemu zaangażowaniu zawodników oraz trenerów, polska szermierka zdobyła mocną międzynarodową pozycję. Co zaowocowało pierwszym miejscem w tabeli medalowej podczas Igrzysk Paraolimpijskich w Sydney w 2000 r. Na kolejnych igrzyskach w Atenach – nie udało się obronić tego zaszczytnego miejsca. Ale też, z biegiem lat, zupełnie zmieniła się mapa najsilniejszych państw.

Kraje europejskie musiały ustąpić Azji, która do dziś tryumfuje w tej dyscyplinie. Warto jednak wspomnieć nazwiska tych zawodników. Którzy zapisali się złotymi literami w historii polskiej szermierki na wózkach, a należą do nich:. Marta Makowska, śp. Jagoda Polasik. Agnieszka Rozkres. Arkadiusz Jabłoński. Dariusz Pender. Robert Wyśmierski. Tomasz Walisiewicz. Stefan Makowski. Grzegorz Pluta. Radosław Stańczuk. Adrian Castro. Jacek Gaworski. Michał Nalewajek i Kamil Rząsa. W sumie nasi zawodnicy zdobyli na igrzyskach paraolimpijskich 28 medali, w tym 8 złotych.

Szermierka na wózkach inwalidzkich
Szermierka na wózkach na Letnich Igrzyskach Paraolimpijskich 2000

W szermierczym świecie jeszcze jedno wydarzenie jest szalenie ważne. To Turniej Pucharu Świata „Szabla Kilińskiego” rozgrywany corocznie i niezmiennie od 2001 r., organizowany przez IKS-AWF Warszawa. Od wielu lat jest uważany za jedną z najlepszych imprez szermierczych globu ze względu na świetną organizację, oprawę i atmosferę.

Szermierka na wózkach inwalidzkich – zasady gry

Szermierze sprawni i niepełnosprawni walczą na broń białą na niemal identycznych zasadach, ale nie walczą w ten sam sposób. Jak sama nazwa dyscypliny wskazuje, „szermierka na wózkach” rozgrywana jest… na wózkach inwalidzkich, przypiętych do specjalnej platformy. Co za tym idzie, wózki nie zbliżają się do siebie w przeciwieństwie do szermierzy sprawnych poruszających się na nogach. Dla których ruch jest nieodłącznym elementem walki i taktyki.

Zawodnicy z niepełnosprawnością pozostają w tej samej odległości, którą wyznacza się na początku walki. Która jest zależna od rodzaju broni, długości ramion oraz kategorii niepełnosprawności. Ich walka to pchnięcia i uniki. Żeby zrozumieć szermierkę niepełnosprawnych warto zapamiętać kilka faktów. Po pierwsze: pojedynki rozgrywane są z użyciem jednej z trzech broni – szabli, szpady lub floretu. W szpadzie i szabli celem jest całe ciało przeciwnika powyżej pasa, we florecie atakowany jest tylko tułów. Po drugie: wyróżniamy konkurencje indywidualne i drużynowe, z podziałem na kobiety i mężczyzn. Po trzecie wreszcie: obowiązują trzy podstawowe kategorie niepełnosprawności – A, B i C.

Szermierka na wózkach inwalidzkich
Anton Datsko (Ukraina) vs Matteo Betti (Włochy) – Szermierka na wózku inwalidzkim na Letnich Igrzyskach Paraolimpijskich 2012 – drużyna mężczyzn ćwierćfinały

Walka rozgrywana jest w pozycji siedzącej, na wózku zaopatrzonym w specjalnie skonstruowaną platformę szermierczą, która powinna:

Stabilizować wózek w stałej pozycji.

Umożliwiać równoległe ustawienie wózka z zachowaniem stałego kąta 10–15 stopni w stosunku do głównej szyny.

Pozwalać na dogodne ustawienie wózka we wszystkich rodzajach broni oraz dostosowanie odległości między wózkami do długości uzbrojonego ramienia szermierza.

Pozwalać na dogodną szerokość rozstawu kół wózków (przednie, wewnętrzne kółka wózka powinny dotykać głównej szyny).

Szermierka na wózkach inwalidzkich – jaki sprzęt

Wózek w szermierce musi spełniać wymogi zawarte w przepisach, dotyczące m.in. Wysokości wózka – maksymalnie 53 cm i oparcia – minimum 15 cm.

Szermierka na wózkach inwalidzkich
Szermierka na wózkach Michael Alston podczas zawodów paraolimpijskich w Sydney w 2000 r.

W szabli, florecie i szpadzie tylne koła powinny być zakryte okrągłymi, metalowymi zasłonami. W przypadku stosowania elektrycznego systemu trafień – metalizowana kamizelka szermiercza, osłony kół oraz metalowe części wózka muszą być uziemione. Szermierz używa typowego stroju szermierczego. Natomiast jego kończyny dolne muszą być dobrze chronione – do tego celu używa się, np. grubych koców. W czasie walki stopy nie mogą dotykać podłoża, a podnóżki muszą być tak uregulowane. Aby pozwalały na utrzymanie kolan poniżej poziomu bioder. Należy też usunąć boczne oparcia wózków.

Szermierka na wózkach inwalidzkich – medyczna klasyfikacja

Kategorie (ABC), niepełnosprawności w szermierce na wózkach.

A – osoby po amputacji kończyn dolnych lub z ich częściowym niedowładem, mają swobodę ruchów tułowia i rąk.

B – osoby po urazie rdzenia kręgowego, z porażonymi kończynami dolnymi lub z minimalnym niedowładem rąk, paraplegia.

C – osoby z całkowitym porażeniem kończyn dolnych i niedowładem kończyn górnych, tetraplegia.

Szermierka na wózkach inwalidzkich – polski zawodnik Adrian Castro

Polski sportowiec, szermierz uprawiający szermierkę na wózkach, medalista igrzysk paraolimpijskich, mistrzostw świata i Europy. W wieku 14 lat w wyniku wypadku na motocyklu. Doznał złamania kręgosłupa i uszkodzenia rdzenia kręgowego, od tego czasu porusza się na wózku inwalidzkim.

Zaczął trenować szermierkę na wózkach w Integracyjnym Klubie Sportowym AWF Warszawa, jego trenerem został Marek Gniewkowski. W 2012 debiutował na Letnich Igrzyskach Paraolimpijskich w Londynie, zajmując w szabli indywidualnie (kat. B) 11. miejsce.

Indywidualnie w szabli wywalczył m.in. Brązowy medal mistrzostw świata (2013, 2019), wicemistrzostwo Europy (2014), mistrzostwo Europy (2018) i mistrzostwo świata (2015). W 2018 został również wicemistrzem Europy w szabli w drużynie.

Na Letnich Igrzyskach Paraolimpijskich w Rio de Janeiro zajął 3. miejsce w szabli indywidualnie (kat. B), pokonując w walce o brązowy medal Grzegorza Plutę, prywatnie ojca swojej narzeczonej. Na kolejnych Letnich Igrzyskach Paraolimpijskich w Tokio wywalczył w tej samej konkurencji srebrny medal. Czterokrotnie wygrywał klasyfikację generalną Pucharu Świata (2014, 2015, 2017 i 2020)

Zainteresował cię nasz materiał? Przeczytaj także: Koszykówka na wózkach inwalidzkich