Rozmowa z Tomaszem Wiśniewskim, ekspertem finansowania OZE, skupia się na problemach i błędach w rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce, zwłaszcza w kontekście fotowoltaiki, magazynowania energii, wysokich cen prądu wynikających z miksu energetycznego oraz przyszłości dynamicznych taryf. Płać mniej za prąd.
Kluczowe argumenty i idee:
Potencjał i różnorodność OZE (na przykładzie Soliny):
- Wprowadzenie podkreśla, że OZE to nie tylko panele fotowoltaiczne, ale także stabilna energetyka wodna (hydroelektrownie), jak np. Zapora Solina.
- Solina jest przykładem, że OZE może być gigantyczne, dbać o środowisko, pełnić funkcje turystyczne i przeciwpowodziowe, obalając mit o niszczeniu krajobrazu.
- Energetyka wodna jest kluczowa dla przemysłu ciężkiego (np. hut stali), gdzie niestabilna energia z wiatru czy słońca jest niewystarczająca.
Problemy z fotowoltaiką w Polsce – Tomasz Wiśniewski ma swoje zdanie
- W ciągu ostatnich pięciu lat wydano prawie 12 miliardów złotych na fotowoltaikę, jednak środki te nie zostały wykorzystane “mądrze” z perspektywy stabilności sieci.
- Instalacje fotowoltaiczne (szczególnie domowe) produkują najwięcej prądu w ciągu dnia, kiedy zapotrzebowanie jest niskie, co prowadzi do nadwyżek w sieci.
- W 2022 roku pogorszono zasady dla prosumentów, ponieważ sieć nie była w stanie przyjąć tak dużej ilości energii.
- Niemożność wyłączenia starych bloków węglowych (specyfika techniczna, długi czas ponownego rozruchu) dodatkowo utrudnia integrację OZE.
Rola magazynów energii jako rozwiązania:
- Magazyny energii są kluczowym rozwiązaniem problemów fotowoltaiki i ogólnej stabilności sieci.
- Obecnie dotacje na fotowoltaikę często wymagają instalacji magazynu energii.
- NFOSiGW przeznacza 4 miliardy złotych na wolnostojące magazyny energii.
- Magazyny pozwolą wyeliminować przymusowe wyłączenia farm fotowoltaicznych, gromadząc nadwyżkę energii w czasie niskich cen (nawet ujemnych) i uwalniając ją w godzinach szczytowego zapotrzebowania, gdy ceny są wysokie.
- Technologia magazynowania energii jest najszybciej taniejącą technologią na świecie, nawet szybciej niż swego czasu fotowoltaika.
Przyczyny wysokich cen prądu w Polsce i prawda o węglu
- Polska ma najbardziej zawęglony miks energetyczny w Europie, co przekłada się na najwyższe ceny energii.
- Wysokie ceny zagrażają konkurencyjności polskiej gospodarki i zniechęcają inwestorów zagranicznych.
- Cenę energii w systemie podbijają najdroższe źródła, którymi w Polsce jest węgiel.
- Polski węgiel jest najdroższy na świecie (dwukrotnie droższy niż importowany, pięciokrotnie droższy niż w USA), głównie z powodu głębinowego wydobycia, zagrożenia metanem i żądań związków zawodowych.
Przyszłość dynamicznych taryf:
- Od 1 lipca 2026 roku dynamiczne taryfy będą dostępne (a w przyszłości prawdopodobnie obowiązkowe) dla odbiorców indywidualnych.
- Mają one zachęcać do zużywania energii wtedy, gdy jest jej dużo i jest tania (np. w ciągu dnia) oraz unikania godzin szczytu.
- Ujemne ceny energii, już obserwowane w Polsce i krajach skandynawskich (Nordpool), pozwalają na znaczne oszczędności.
- Samochody elektryczne mogą służyć jako mobilne magazyny energii, umożliwiając ładowanie w okresach niskich cen i oddawanie energii do sieci lub domu, co jest już praktykowane w niektórych krajach Europy.
- Fotowoltaika na balkonie? Zestawy określane jako plug and play wyglądają bardzo prosto, ale w Polsce sama obecność wtyczki nie oznacza, że instalację można uruchomić bez sprawdzenia wymagań operatora i instalacji elektrycznej. Warto przeczytać, czym rzeczywiście jest fotowoltaika balkonowa do gniazdka, bo wokół takich zestawów krąży sporo uproszczeń.
dziękujemy za wywiad, naszym gościem był Tomasz Wiśniewski ekspert finansowania OZE
Polska energetyka mierzy się z wyzwaniami wynikającymi z przestarzałego miksu energetycznego i niekontrolowanego rozwoju OZE bez odpowiedniego wsparcia infrastrukturalnego. Kluczowe dla przyszłości są masowe inwestycje w magazyny energii oraz wprowadzenie dynamicznych taryf, które mogą zrównoważyć sieć, obniżyć ceny dla konsumentów i firm oraz zwiększyć konkurencyjność gospodarki.
