Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych

0
103
Na zdjęciu wózek inwalidzki na pomoście i wioślarz niepełnosprawny.
Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych.

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – kolejna dyscyplina o wymiarze integracyjnym. Wioślarze niepełnosprawni trenują i rozgrywają swoje zawody na tych samych obiektach, na których ścigają się ich pełnosprawne koleżanki i koledzy. Zasadniczo niewiele różni się od wioślarstwa uprawianego przez osoby pełnosprawne. Różni się technika wiosłowania. O ile w przypadku osób sprawnych ogromną rolę odgrywa praca nóg. O tyle niepełnosprawni do napędzania łódki używają jedynie górnych partii ciała. Wioślarstwo jest najmłodszą z paraolimpijskich dyscyplin, która weszła do programu igrzysk paraolimpijskich w Pekinie w 2008 r.

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – historia

Pierwsze regaty dla wioślarzy niepełnosprawnych odbyły się w 2002 r. w Hiszpanii. Rok później rozegrano pierwsze mistrzostwa świata. W Polsce początki wioślarstwa osób niepełnosprawnych datuje się na 2006 r. Przede wszystkim w związku z tym na pochwałę zasługuje za tę inicjatywę prezes PKPar Longin Komołowski i prezes PZTW Ryszard Stadniuk.

Pierwszym trenerem koordynatorem został Tomasz Kaźmierczak, który pełni tę funkcję do dziś. Wioślarze reprezentowali nasz kraj na licznych imprezach sportowych, to m.in.: Igrzyska Paraolimpijskie w Pekinie w 2008 r.

Paraolimpijskie Igrzyska w Londynie w 2012 r. Igrzyska Paraolimpijskie w Rio de Janeiro w 2016 r. Mistrzostwa Świata od 2006 r. Puchary Świata i regaty międzynarodowe od 2006 r. Mistrzostwa Europy i mistrzostwa świata na ergometrze wioślarskim.

Startowaliśmy z sukcesami, przywożąc medale mistrzostw świata – srebrny (2006 r.) i cztery brązowe (2006, 2007 i 2009 r.). Każdego roku zdobywamy też krążki podczas mistrzostw świata i Europy na ergometrze wioślarskim. Aż do Igrzysk Paraolimpijskich w Rio de Janeiro wioślarze niepełnosprawni rywalizowali na dystansie 1000 m. W 2017 r. zmieniono go na 2000 m. i taki też będzie obowiązywał na igrzyskach w Tokio w 2020 r.

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – kwalifikacje do igrzysk

Na igrzyska kwalifikuje się 12 osad (państw) w danej konkurencji sportowej. Kwalifikacje uzyskujemy na trzy sposoby:

– osada, która rok przed igrzyskami paraolimpijskimi na mistrzostwach świata. Uzyska miejsce w pierwszej ósemce w swojej kategorii, automatycznie uzyskuje kwalifikację paraolimpijską,

– w roku Igrzysk paraolimpijskich w maju organizowane są dodatkowe regaty kwalifikacyjne, w których osady mogą zdobyć dwie dodatkowe kwalifikacje,

– dwa ostatnie miejsca przydziela komisja międzynarodowa FISA osadom – krajom, które nie mają kwalifikacji w danej konkurencji. A szkolą zawodników niepełnosprawnych i biorą czynny udział w rywalizacji międzynarodowej.

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – zasady gry

Wyróżniamy trzy kategorie osad we wioślarstwie osób niepełnosprawnych:

PR1M1x (ASM1x), jedynka mężczyzn i PR1W1x (ASW1x), jedynka kobiet. Zawodnik wiosłuje dwoma wiosłami – wykonuje ruch wioślarski, używając rąk i górnych partii mięśniowych tułowia. Zawodnik siedzi na specjalnym siedzisku. Zapięty jest pasami na wysokości klatki piersiowej, a dolna część odcinka lędźwiowego musi przylegać do oparcia podczas wykonywania ruchu wioślarskiego. Łódź wyposażona jest w specjalne pływaki z dwóch stron, ponieważ zabezpieczają wioślarza przed wywrotką.

PR2Mix2x (TAmix2x), osada damsko-męska. Zawodnicy wiosłują dwoma wiosłami. Startujący wykonują ruch rąk i tułowia. Zawodnik siedzi na siedzisku zamontowanym na stałe, ma unieruchomione nogi, zapięte specjalnymi pasami na wysokości kolan.

PR3Mix4+ ( LTAmix4+), osada damsko-męska (dwie kobiety, dwóch mężczyzn + sternik).Zawodnicy wiosłują jednym wiosłem. Wykonują pełny ruch wioślarski, używając nóg, tułowia i rąk. Osada składa się z dwóch osób z dysfunkcją wzroku i dwóch – z dysfunkcją ruchu. Jeden zawodnik z wadą wzroku może mieć grupę B3, druga musi mieć grupę B2 lub B1. Sternik może być dowolnej płci i może być osobą pełnosprawną.

Jest jeszcze jedna kategoria, która jednak nie należy do paraolimpijskich – PR3Mix2x, osada damsko-męska. Zawodnicy wiosłują dwoma wiosłami. Wykonują pełny ruch wioślarski, używając nóg, tułowia i rąk. Osada składa się kobiety i mężczyzny, jedna osoba z dysfunkcją wzroku (grupa B1 lub B2). Druga – z dysfunkcją ruchu (każda kończyna musi mieć min. 20 punktów podczas oceny testu sprawności).

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – medyczna klasyfikacja

Klasyfikacja medyczna determinuje, w której kategorii zawodnicy będą stratować. W przypadku kategorii PR1: zawodnicy startujący poruszają się na wózku. To osoby po amputacji wysokiej obu kończyn dolnych, z uszkodzeniem rdzenia kręgowego na wysokości T12–T10.

Klasyfikacja medyczna zawodników w kategorii PR2: dwustronna amputacja w okolicach kolana lub znaczne zaburzenie mięśnia czworogłowego uda. Niepełnosprawność neurologiczna równoważna kompletnej zmianie patologicznej na poziomie L3 lub niekompletna zmiana na poziomie L1. Jedna noga z amputacją w okolicach kolana i jedna noga ze znaczącym niedowładem mięśnia czworogłowego uda. Porażenie mózgowe (CPISRA) kwalifikujące się do klasy 5 CP.

Klasyfikacja medyczna zawodników PR3 obejmuje. Minimalną niepełnosprawność fizyczną, całkowitą utratę trzech palców jednej ręki lub przynajmniej amputację nogi, stopy. W miejscu stawu skokowego i śródstopia lub utratę dziesięciu punktów w jednej kończynie lub piętnastu punktów w dwóch kończynach. Biorąc pod uwagę Funkcjonalny Test Klasyfikacyjny określony w klasyfikacyjnym formularzu zgłoszeniowym dla niepełnosprawnych fizycznie.

Wioślarze z wadami wzroku muszą zostać poddani klasyfikacji wykonanej przez Międzynarodową Sportową Federację dla osób niewidomych (IBSA). W jednej z klas B3 (PR3-B3), B2 (PR3-B2) lub B1 (PR3-B1).

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – sprzęt

Wioślarstwo osób niepełnosprawnych dzieli się na dwie zasadnicze kategorie. W zależności od liczby używanych wioseł dlatego każdy wioślarz może operować jednym lub dwoma.

Oraz nieco specyficzny jest sprzęt wioślarzy niepełnosprawnych. Szersze niż tradycyjnie są kadłuby łodzi, a ich dno jest bardziej płaskie. Dlatego ma to zwiększyć stabilność łódek. I w związku z tym w większości konkurencji na stałe zamontowane są siedzenia, które stabilizują nogi i tułów.

Choć osoby średnio zorientowane w sporcie często mylą wioślarstwo z kajakarstwem i w związku z tym. Dlatego warto więc wyjaśnić, że najbardziej widoczną różnicą tych dwóch dyscyplin. Jest to, iż wioślarz siedzi plecami do kierunku, w którym płynie.

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – sukces polskich parawioślarzy m. in. Jolanta Majka

Jolanta Majka, wcześniej Pawlak, jest osobą niepełnosprawną ruchowo od urodzenia. Pierwsze kroki w sporcie stawiała w pływaniu. Była reprezentantką kraju w mistrzostwach Europy, świata i podczas Igrzysk Paraolimpijskich w Sydney w 2000 r. Następnie – od 2006 r., zaczęła uprawiać wioślarstwo. Trenuje ją Tomasz Kaźmierczak. Jolanta związana jest z wioślarstwem osób niepełnosprawnych od początku funkcjonowania tej dyscypliny w Polsce. Zdobyła z partnerem z łodzi – Piotrem Majką, trzy medale mistrzostw świata, srebro w Eton w 2006 r. Dwa brązowe krążki w 2007 i 2009 r. A także wywalczyła szóste miejsce na Igrzyskach Paraolimpijskich w Pekinie w 2008 r.

Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – Jolanta Majka zmiana przepisów

Po zmianie przepisów kwalifikacyjnych para nie mogła już wspólnie startować (w związku z tym za to wkrótce pobrali się, pozostając życiowymi partnerami). Szybko udało się znaleźć nowego zawodnika – Michała Gadowskiego, który od 2010 r. trenuje wspólnie z Jolantą. W tym teamie dwukrotnie wystartowali w Igrzyskach Paraolimpijskich w Londynie w 2012. Jedenaste miejsce i Rio de Janeiro w 2016 r. (szóste miejsce). Rokrocznie Jola startowała w mistrzostwach świata, zajmując lokaty od szóstej do dziesiątej. Po zmianie dystansu z 1000 m na 2000 m w mistrzostwach świata w 2017 r. wywalczyła z Michałem brąz. Jolanta wraz z Michałem wywalczyła srebrny medal Mistrzostw Świata w Płowidiw w 2018 roku. Z tej samej imprezy Jolanta Majka imprezy przywiozła brąz w jedynce. Parawioślarska osada Jolanta Majka/ Michał Gadowski (PR2xMix2x) zdobyła brązowy medal mistrzostw Europy 2020 r. rozegranych na torze regatowym poznańskiej Malty. Mistrzostwa Świata na ergometrze wioślarskim BOSTON marzec 2020 złoty medal.

Na zdjęciu zawodnicy w wirtualnych zawodach Mistrzostw Świata wioślarzy.
Wioślarstwo dla osób niepełnosprawnych – wirtualna rywalizacja o medale Mistrzostw Świata 2021 na ergometrach wioślarskich.

Niemal tydzień trwała wirtualna rywalizacja o medale Mistrzostw Świata 2021 na ergometrach wioślarskich, zmierzyło się 953 zawodników z 63 krajów. W kategorii PR2 z rekordami Polski, srebrne medale wywalczyli, bez wątpienia nasi pewniacy na Igrzyska: Jolanta Majka i Michał Gadowski.

Zainteresował cię nasz materiał? Przeczytaj także: Pływanie osób niepełnosprawnych